ADHD bij kinderen

• inleiding



• hoe vaak komt het voor?



• de verschijnselen van ADHD



• de diagnose



• het verloop van ADHD



• de oorzaken van ADHD



• behandeling van kinderen met ADHD



• behandeling met medicatie

ADHD bij kinderen

Inleiding

ADHD is een Amerikaanse afkorting en staat voor Attention –Deficit Hyperactivity Disorder.
In het Nederlands wordt het een aandachtstekortstoornis met hyperactiviteit genoemd. Ieder kind is wel eens druk en elke volwassenen voelt zich wel eens onrustig van binnen. Wanneer echter het leren en de omgang met andere mensen ernstig verstoord worden door aandachtsproblemen impulsiviteit en hyperactiviteit, als de problemen al in de peuter of kleuterleeftijd zijn begonnen en al die jaren zijn blijven bestaan, dan kan er sprake zijn van ADHD.

Vroeger werd deze stoornis MBD genoemd. Dat staat voor Minimal Brain Damage omdat men dacht dat er een beschadiging in de hersenen was. Tegenwoordig denkt men daar echter anders over en wordt de term MBD niet meer gebruikt.

De meer ernstige vorm van ADHD komt voor bij 1% van de kinderen en jeugdigen, de minder ernstige variant komt bij 2-4% voor. Hoe vaak het bij volwassenen voorkomt is niet helemaal zeker. Het komt vier keer zo vaak voor bij jongens als bij meisjes, maar of dat helemaal waar is, is maar de vraag. Bij meisjes wordt het misschien minder snel herkend omdat ze vaak minder agressief en hyperactief zijn en daardoor minder snel in de problemen komen.
Vaak zijn de symptomen al op de baby of peuterleeftijd zichtbaar. De verschijnselen blijven doorgaans de hele tijd bestaan. In de puberteit neemt het hyperactieve gedrag soms een beetje af, maar de innerlijke onrust blijft bestaan.

Ouders en leerkrachten klagen er vaak over dat het kind onbereikbaar is en niet “luistert”. Het kind doet waar het zin in heeft en doet dingen voordat het nadenkt. In de klas loopt het kind vaak van zijn plaats, hij praat voor zijn beurt, geeft antwoord voordat vragen helemaal gesteld zijn, praat veel en doet alles net iets te snel zodat het lijkt alsof hij in de verkeerde versnelling staat. Doordat het kind snel is afgeleid hoort het niet goed wat de leerkracht vertelt. Deze kinderen houden zich niet aan afspraken, omdat ze het meteen weer vergeten en ze gaan vaak onhandig om met hun leeftijdgenootjes. Ze gooien zich soms midden in een groepje spelende kinderen, zonder eerst te kijken en te vragen wat ze doen, waardoor ze het spel verstoren en boze reacties van de andere kinderen krijgen, wat weer voor agressieve reacties van het ADHD kind kan leiden. Op die manier kunnen ze dus makkelijk vriendjes kwijtraken, zonder dat ze het expres doen.
Op het moment dat ouders hulp zoeken voor de problemen, dan is er altijd sprake van een probleem inde opvoeding. Ouders merken vaak dat hun kind met ADHD niet leert van correctie en dat het door mislukkingen toenemend prikkelbaar en depressief wordt. Tijd om in te grijpen dus.

Kinderen met ADHD zijn niet altijd druk of afgeleid. Ze kunnen zich bijvoorbeeld wel goed concentreren op spannende films of computerspelletjes of op andere zaken die hen interesseren. Aan buitenstaanders ontlokt dit vaak de opmerking:”ze kúnnen het dus wel, als ze maart willen”. Kinderen met ADHD kunnen zich inderdaad wel concentreren, maar ze hebben daar een veel sterkere prikkel voor nodig dan andere kinderen. Het kost hen meer inspanning dan bij andere kinderen.

De diagnose ADHD kan alleen door een arts gesteld worden doorgaans in samenwerking met andere deskundige hulpverleners zoals een psycholoog. Er bestaat niet één test om te kijken of iemand ADHD heeft, maar aan de hand van diverse vragenlijsten, gesprekken met ouders en kind, gedragsobservaties en vaak ook gesprekken met leerkrachten wordt gekeken of er sprake kan zijn van ADHD. De verschijnselen zijn er al op jonge leeftijd en kunnen in de loop der jaren een beetje bijtrekken. Soms wordt ADHD veroorzaakt door een andere ziekte zoals bijvoorbeeld epilepsie. Soms gaat ADHD ook samen met tics of een leerstoornis (dyslectie). Om een behandelplan op te stellen is het nodig de oorzaken van de ADHD verschijnselen op te sporen. Deze kunnen van kind tot kind verschillen.

Op den duur nemen de meeste ADHD verschijnselen af. Of en wanneer dit zal gebeuren is altijd de vraag en is niet te voorspellen. De vooruitzichten lijken in de eerste plaats niet bepaald te worden door de stoornis of de bijkomende problemen, maar belangrijker is hoe de sociale contacten binnen en buiten het gezin verlopen en of er sprake is van erg tegendraads of zelfs crimineel gedrag.De sterke drang tot experimenteren die ADHD met zich meebrengt brengt ook grote risico’s met zich mee.

De oorzaak van ADHD is niet bekend, meestal is er sprake van meerdere oorzaken.Zowel erfelijkheid als omgevingsfactoren spelen een belangrijke rol.
Bij kinderen met ADHD zijn afwijkingen in de hersenen gevonden in de wijze waarop informatie in de hersenen wordt verwerkt.
In sommige families komt ADHD vaker voor dan in andere families.

Allereerst moet aan de ouders duidelijk worden uitgelegd waarom hun kind anders reageert dan andere kinderen. Wanneer er sprake is van een lichte vorm van ADHD dan kan er volstaan worden met gesprekstherapie of in dit geval gedragstherapie. Soms is plaatsing op een school voor speciaal onderwijs noodzakelijk. Bij de meer ernstige vormen van ADHD is het nodig om met medicatie te gaan werken, om het kind zo meer bereikbaar te maken voor een behandeling.
Wanneer de behandeling onvoldoende aanslaat is soms extra hulp nodig in de vorm van dagbehandeling, kortdurende opname of langdurige behandeling of opname in een kliniek of internaat.

Gedragstherapie wordt bij jonge kinderen vaak toegepast via de ouders.Dit heet mediatietherapie of ouderbegeleiding. Al die vormen van gesprekstherapie zijn erop gericht om de ADHD verschijnselen te verminderen en om het kind beter te leren omgaan met moeilijke situaties. Ook de leerkracht kan ondersteuning krijgen in het leren omgaan met een ADHD kind. Een kind met ADHD trekt zich op aan een rustige leerkracht die hem korte duidelijke taakjes geeft en die hem met alle geduld nog eens uitlegt wat hij niet begrepen heeft. Kinderen met ADHD hebben vaak te maken met negatieve bejegening. Er is weinig reden om hen complimentjes te geven en ze moeten voortdurend gewaarschuwd worden en er moet regelmatig worden ingegrepen.

Bij kinderen is het natuurlijk altijd zaak om zo voorzichtig mogelijk te zijn met het voorschrijven van medicijnen . Wanneer dit gebeurt moeten het kind en zijn ouders dan ook professioneel begeleidt worden. Bij ernstigere vormen van ADHD waarbij gesprekstherapie niet genoeg werkt, kunnen medicijnen worden ingezet, met als doel het kind meer bereikbaar te maken voor therapie. Medicijnen moeten voldoende positieve effecten hebben op het gedrag van het kind en er mag geen sprake zijn van aanhoudelijke en hinderlijke bijwerkingen.

• amfetamineachtige medicijnen. Deze hebben als bijwerking verminderde eetlust en slaapproblemen


• migraine middelen: deze hebben als bijwerking slaperigheid


• antidepressiva: deze hebben als bijwerkingen hartkloppingen, duizeligheid, droge mond, hoofdpijn, slaperigheid en moeite met de ontlasting


• anti-psychotica. Deze hebben de bijwerking moeheid, slaperigheid en spierstijfheid.

Wanneer het noodzakelijk blijkt om een kind met medicijnen te behandelen dan zal het kind waarschijnlijk langdurig (jaren) het medicijn moeten blijven slikken. Duidelijk dient te zijn, dat medicijnen een ondersteuning zijn bij de behandeling van ADHD, ze bieden echter geen genezing!!!

Please send email to barcesuzeng@yahoo.com if you have any questions.